[3882]
มะขามป้อม ( Phyllanthus emblica)
EUPHORBIACEAE
มะขามป้อม(ทั่วไป),กันโตด(เขมร จันทบุรี),กำทวด(ราชบุรี),มั่งลู่,สันยาส่า(กระเหรี่ยง แม่ฮ่องสอน),
ท้องที่ที่ขึ้น
ขึ้นอยู่ประปรายหรือเป็นหมู่ๆ ในป่าเบญจพรรณแล้ง และป่าแดงทั่วไป มีมากทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ แต่จะหาต้นขนาดใหญ่ได้ยาก
ลักษณะทั่วไป
เป็นไม้ยืนต้นขนาดเล็ก ถึงขนาดกลาง สูงประมาณ ๘-๑๒ เมตร ลำต้นเปลา ตรง เรือนยอดเป็นพุ่มคล้ายร่ม ปลายกิ่งมักลู่ลง เปลือกสีเทาอมน้ำตาลอ่อน แตกเป็นร่องตามยาวลำต้น ใบเป็นชนิดใบประกอบ ออกเรียงสลับกัน ใบย่อยเล็ก กว้าง ๕-๑๐ มม. ขอบขนาน ปลายมนป้าน โคนมนแคบเข้าหาก้านใบ ดอกสีขาว หรือขาวนวลๆ ออกตามง่ามใบประมาณ ๓-๕ ดอก ขนาดเล็ก ผลกลม อุ้มน้ำ มีเมล็ดแข็ง ผลอ่อนสีเขียวอ่อน ผลแก่สีเขียวอมเหลือง เนื้อหุ้มเมล็ดมีรสฝาด เปรี้ยว
ลักษณะเนื้อไม้
เมื่อยังใหม่ และสดอยู่ จะมีสีแดงคล้ำ ทิ้งไว้นานๆจะเปลี่ยนเป็นสีแดงปนน้ำตาล เสี้ยนสนค่อนข้างแข็ง เหนียว ใช้ในน้ำทนทานพอใช้ เลื่อย ผ่าง่าย
ความถ่วงจำเพาะ
ประมาณ ๐.๘๗
สกายสมบัติ
กลสมบัติ
เคมีสมบัติ
ความทนทานตามธรรมชาติ
การอาบน้ำยาไม้
ประโยชน์
ไม้ ใช้ทำเสาอาคารบ้านเรือนขนาดเล็กๆ กระดาน กรุบ่อน้ำ ด้ามเครื่องมือ ใช้ทำฟืน และเผาถ่านได้ดี เปลือกและใบ ให้สีน้ำตาลแกมเหลือง ใช้ย้อมผ้า ผลดิบ มีรสฝาด เปรี้ยว ขม หวาน ใช้รับประทานเป็นอาหารได้ คั้นเอาน้ำกินแก้ท้องเสีย ขับปัสสาวะ หยอดตารักษาเยื่อตาอักเสบ ผลแห้ง ต้มรับประทานแก้ไข้ แก้ไอ ผล ให้น้ำฝาดชนิด Pyrogallol และ Catechol